Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan arasında imzalanan 16 maddelik Mekke Ortak Savunma Anlaşması, Resmi Gazete’de yayımlanarak resmen yürürlüğe girdi. Üç ülkenin askeri ve stratejik iş birliğini en üst seviyeye taşıyan bu hamle, bölgesel güvenlik dengelerinde yeni bir dönemin kapılarını aralıyor.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman ve Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif tarafından 7 Ağustos 2026 tarihinde Mekke’de imzalanan anlaşma; TBMM Genel Kurulu’nda onaylanmasının ardından yasalaşma sürecini tamamlamıştı. Toplam 16 maddeden oluşan bu kapsamlı metin; savunma, güvenlik, istihbarat, savunma sanayii, askeri eğitim ve lojistik alanlarında devrim niteliğinde ortaklıklar içeriyor.
Bir Ülkeye Yapılan Saldırı Tüm Ülkelere Yapılmış Sayılacak
Anlaşmanın en dikkat çekici ve stratejik maddesi ise kolektif savunma prensibine dayanıyor. Buna göre, taraflardan herhangi birine yönelik dış kaynaklı bir silahlı saldırı, doğrudan tüm taraflara yapılmış kabul edilecek. Ülkelerden birinin hedef alınması durumunda diğer müttefikler, mevcut imkanları ölçüsünde askeri dahil her türlü desteği sağlayacak. Bu süreç, Birleşmiş Milletler (BM) Şartı’nın 51’inci maddesinde yer alan meşru müdafaa hakkı çerçevesinde yürütülecek.
Savunma Sanayiinde Ortak Üretim ve Teknoloji Paylaşımı
Anlaşma sadece askeri yardımlaşmayı değil, aynı zamanda savunma sanayiinde ortak projeleri de teşvik ediyor. Bu kapsamda:
- Savunma teknolojilerinin karşılıklı paylaşılması,
- Ortak araştırma ve geliştirme (Ar-Ge) faaliyetleri,
- Askeri ürünlerin ortak üretimi,
- Uzman personel yetiştirilmesi ve teknoloji transferi
gibi başlıklar hayata geçirilecek. Ayrıca ortak tatbikatlar ve personel değişimleriyle silahlı kuvvetlerin birlikte çalışabilirlik kapasitesi artırılacak.
İstihbarat Paylaşımı ve Ortak Komite
Terörizmin tüm biçimleriyle mücadele amacıyla istihbarat paylaşımı derinleştirilecek; güvenli iletişim kanalları üzerinden operasyonel koordinasyon güçlendirilecek. Anlaşmanın takibi için ise dışişleri, savunma bakanları ve genelkurmay başkanlarından oluşan Stratejik Siyasi ve Savunma Komitesi kuruldu. Komiteye bağlı sekretaryanın merkezi ise Suudi Arabistan olacak.
