Çin’deki Jinan Üniversitesi’nden fizikçi Hongsheng Zhang’ın yürüttüğü yeni bir araştırma, bilim kurgu filmlerinin vazgeçilmez teması olan zamanda yolculuk tartışmalarına yeni bir boyut kazandırdı. Çalışmaya göre, teorik olarak mümkün olan çok sayıda evren modelinde geçmişe yolculuk yapmak imkânsız görünürken, geleceğe gitmek fiziksel olarak mümkündür.
Görelilik kuramı ne söylüyor?
Zhang’ın ulaştığı sonuçların temelinde Albert Einstein’ın görelilik kuramı yer alıyor. Işığın hareketi ile cisimlerin uzay-zamandaki hareketi belirli geometrik kurallara bağlıdır. Bu kurallar, geçmişe dönmek yerine zaman içinde sürekli ileri gitmeyi zorunlu kılabilir. Durumu yalnızca yukarı çıkılabilen bir merdivene benzetmek mümkündür: Ne kadar ilerlerseniz ilerleyin, başladığınız basamağa geri dönemezsiniz.
Geçmişe yolculuk hangi koşullarda teorik olarak tartışılıyor?
Fizikte geçmişe dönmeyi sağlayabilecek güzergâhlar “kapalı zamansı eğriler” olarak adlandırılır. Einstein’ın genel görelilik denklemleri, dönen kara deliklerin çevresi gibi bazı özel koşullarda bu tür rotaların varlığına izin vermektedir. Ancak bu senaryoların doğada gerçekten karşılık bulup bulmadığı hâlâ gizemini koruyor.
Geleceğe yolculuk bilimsel olarak neden mümkün?
Geçmişe yolculuğun aksine, geleceğe gitmenin fiziksel temelleri çok daha sağlamdır. Einstein’ın kuramına göre çok yüksek hızlarda hareket eden ya da güçlü kütleçekim alanlarında bulunan bir kişinin zamanı, diğer insanlara kıyasla daha yavaş akar. Bu etki, Uluslararası Uzay İstasyonu’nda görev yapan astronotlar üzerinde yapılan ölçümlerle de doğrulanmıştır. Şimdilik zaman makinesiyle yolculuk hayali kuranların geçmiş yerine geleceğe odaklanması gerekiyor.
