Orta Doğu’daki Gerilimler Avrupa’nın Enerji Faturasını Kabarttı
Orta Doğu’da yaşanan çatışmalar ve jeopolitik gerilimler, Avrupa Birliği’nin (AB) petrol ithalat faturasını rekor düzeyde artırdı. Uzmanlar, ithal edilen petrol miktarında neredeyse hiçbir değişiklik olmazken, maliyetlerin katlanarak artmasının tüketicileri ve ekonomiyi ciddi şekilde baskı altında tuttuğunu belirtiyor.
Verilere göre, 2026’nın ikinci çeyreğinde AB, petrol ürünleri ithalatına aylık ortalama 27,6 milyar avro harcadı. Bu rakam, 2025 yılındaki 17,7 milyar avroluk aylık ortalamaya kıyasla yüzde 55,8’lik devasa bir artış anlamına geliyor. Buna karşılık, ithal edilen petrol miktarı 36,3 milyon tondan 36,7 milyon tona yalnızca yüzde 1,2 oranında arttı. Sonuç olarak AB, her ay fazladan yaklaşık 9,9 milyar avro ödemek zorunda kalıyor.
Ton Başına Maliyetler 2022 Zirvesine Yaklaştı
İthal edilen petrolün ton başına maliyeti de 2025 sonunda 435 avro seviyesindeyken, 2026’nın ikinci çeyreğinde 750 avroya fırladı. Bu rakam, enerji krizinin en yoğun hissedildiği 2022 yılındaki zirve seviyelere oldukça yaklaşıyor. Uzmanlar, küresel günlük tüketimin yüzde 20’sinin geçtiği Hürmüz Boğazı’ndaki sevkiyat kesintilerinin ve Brent ham petrol fiyatlarındaki yüzde 49,5’lik artışın bu tabloda kilit rol oynadığını vurguluyor.
Sürücüler ve Hanehalkı Pompa Fiyatlarıyla Sarsılıyor
Küresel piyasalardaki bu artış, Avrupalı sürücülerin cebine doğrudan yansımış durumda. Yıl başında AB genelinde litre fiyatı 1,54 avro olan dizel, eylül sonunda 2,24 avroya kadar tırmandı. 50 litrelik bir dizel deposunu doldurmanın maliyeti ocak ayında 77 avro iken, son dönemde 107 avroya kadar çıktı. Benzer şekilde benzin fiyatları da benzer bir tırmanış gösterdi.
Ekonomistler ve enerji uzmanları, artan akaryakıt ve enerji maliyetlerinin gıda, toplu taşıma, tarım ve lojistik gibi temel sektörleri de tetikleyeceğini, bunun da hanehalkının alım gücünü daha da düşüreceğini ifade ediyor.
Kısa Vadede Düşüş Beklenmiyor
Avrupa’nın enerji ithalatında dışa bağımlılığının yüzde 90-95 seviyelerinde seyretmesi, kıtayı bu tür krizlere karşı son derece kırılgan hale getiriyor. Uzmanlar, çatışmaların yakın zamanda sona ermeyeceğine işaret ederek, yüksek enerji maliyetlerinin önümüzdeki aylarda da süreceğini ve hatta 2027 yılına kadar sarkabileceği uyarısında bulunuyor.
